English French German Spain Italian Dutch Russian Portuguese Japanese Korean Arabic Chinese Simplified

Η πορεία της κάνναβης και της απαγόρευσης της

Στην Ελλάδα η ποινικοποίηση της χρήσης ναρκωτικών ξεκινά από το 1919.
Σύμφωνα με το άρθρο 5 του ν.1681/1919 περί αλητείας και επαιτείας, τιμωρούνταν {όστις, άεργος ων ή αποδεδειγμένως διάγων άτακτον βίον, επιδίδεται καθ' έξιν εις χασισοποτίαν, φοιτών προς τούτο εις τοιούτου είδους καταγώγια ή άλλα ενδιαιτήματα με ποινή φυλάκισης ενός έτους και σε περίπτωση υποτροπής μέχρι δύο έτη. Κατά παλαιότερη, προσφιλή τακτική του νομοθέτη, τιμωρείται εδώ όχι μια συγκεκριμένη πράξη, αλλά ένας αφηρημένος αντικοινωνικός τύποςατόμου Βλ. και το περίφημο νδ 4000/1959 σε Ν. Ανδρουλάκη, Ποινικόν Δίκαιον - Ειδικόν Μέρος, σελ. 138-139. Ακολούθησαν προπολεμικά πολλές προσθήκες στο νομοθετικό πλαίσιο περί ναρκωτικών, οι οποίες όμως διαπνέονταν πάντοτε από μια αντιλαθρεμπορική Ι. Μανωλεδάκη. Διάλογος με τον (ποινικό) νομοθέτη, σελ. 32. προσέγγιση του φαινομένου, χωρίς να δίνεται έμφαση στις επιβλαβείς συνέπειές του. 
Έως το 1954 ο χρήστης ναρκωτικών αντιμετωπιζόταν από το νομοθέτη ως άνθρωπος του υποκόσμου, ύποπτος για την τέλεση διαφόρων εγκληματικών πράξεων και επικίνδυνος για το κοινωνικό σύνολο.
Για πρώτη φορά με το νδ 3084/1954 εκφράστηκε έμμεσα η αντίληψη ότι ο τοξικομανής χρήστης είναι ασθενής και όχι κοινός εγκληματίας, και θεσπίστηκε αντί ποινής ο εγκλεισμός του προς θεραπεία σε ειδικό Κρατικό Κατάστημα, από το οποίο μπορούσε να απολυθεί μετά την παρέλευση εξαμήνου και εφόσον εκρίνετο ότι είχε αποθεραπευθεί. Στο άρθρο 122 του νδ 3084/1954 αναφέρονται ορισμένοι όροι που μπορούσαν να τεθούν στον απολυόμενο, όπως να μη συχνάζει σε τόπους όπου γίνεται χρήση ναρκωτικών, να μη συναναστρέφεται άτομα τοξικομανή, να μην παραμένει εκτός της κατοικίας του πέρα από μια ορισμένη ώρα της νύχτας κ.ά. 

Ωστόσο, σαφή και συστηματική διάκριση των δραστών σε τοξικομανείς και μη συναντάμε μόλις το 1970, όταν τέθηκε σε ισχύ το νδ the-perfect-spliff-what-a-joint-should-look-like743/1970 περί ναρκωτικών. Με το άρθρο 72 θεσπίστηκε το ατιμώρητο της χρήσης ναρκωτικών ουσιών, όταν ο δράστης είναι εξαρτημένος από αυτές, με τη σκέψη ότι ο τοξικομανής δράστης όντας κυριευμένος από την εξάρτησή του δεν μπορεί να πράξει αλλιώς. Εξάλλου για πρώτη φορά δίνεται στο νόμο ορισμός της τοξικομανίας (άρθρο 131): τοξικομανείς θεωρούνται όσοι, κτησάμενοι την έξιν της χρήσεως ναρκωτικών ουσιών, αδυνατούν ν' αποβάλουν αυτοδυνάμως ταύτην, δεόμενοι ειδικής προς τούτο θεραπευτικής μεταχειρίσεως. Ο ίδιος περίπου ορισμός παρέμεινε και στον ισχύοντα νόμο. Η ιδιότητα του τοξικομανούς διαπιστώνεται με πραγματογνωμοσύνη σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις του ΚΠΔ (άρθρο 132), η οποία κατ' αρχήν δεν δεσμεύει το δικαστήριο. Ωστόσο, το δικαστήριο δεν μπορεί να χαρακτηρίσει ως τοξικομανή τον κατηγορούμενο, όταν αυτός κατά την κρίση των πραγματογνωμόνων δεν είναι τοξικομανής. Επίσης στο άρθρο 14 θεσπίζονται μειωμένες Jointποινές για τον τοξικομανή διακινητή που προβαίνει στις σχετικές αξιόποινες πράξεις για να εξασφαλίσει τα απαραίτητα χρήματα για τη δόση του, ενώ προβλέπεται ο εγκλεισμός του τοξικομανή που καταδικάστηκε για οποιαδήποτε πράξη σε θεραπευτικό κατάστημα για αποτοξίνωση. 

Η τελευταία μέχρι σήμερα γενική μεταρρύθμιση της νομοθεσίας των ναρκωτικών έγινε με το ν.1729/1987, ο οποίος διέκρινε πλέον ξεκάθαρα τους δράστες διακίνησης και χρήσης ναρκωτικών σε τοξικομανείς και μη, προβλέποντας για τους πρώτους μειωμένα πλαίσια ποινών και ειδική θεραπευτική μεταχείριση (άρθρα 13-14). Μάλιστα ο ν.1729/1987 απέφυγε τον όρο τοξικομανείς, με τη σκέψη ότι η αρνητικά φορτισμένη αυτή έννοια προσδίδει κάποιο κοινωνικό στίγμα Βλ. Γ. Σταθέα, Ερμηνεία του νέου νόμου περί ναρκωτικών, σελ. 84, Α. Κονταξή, Ποινικό Δίκαιο και ναρκωτικά, σελ. 144 προτιμώντας το μακροσκελή όρο χρήστες ναρκωτικών ουσιών που υποβάλλονται σε ειδική μεταχείριση. Αξίζει να σημειωθεί ότι, σε αντίθεση με το προϊσχύσαν δίκαιο, ο ν.1729/1987 στην αρχική του διατύπωση επέβαλε την υποχρεωτική θεραπευτική μεταχείριση, ακόμα και του τοξικομανούς χρήστη που παρέμενε ατιμώρητος. Οι διατάξεις των άρθρων 13-14 που μας ενδιαφέρουν εδώ δέχτηκαν πολλές τροποποιήσεις με τους ν.1738/1987, 2161/1993, 2331/1995, 2408/1996, 2479/1997 και 2721/1999 ιδίως στο πεδίο των κανόνων της πραγματογνωμοσύνης. 
Με το ισχύον σήμερα περιεχόμενο των διατάξεων αυτών θα ασχοληθούμε στη συνέχεια.

0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

- Να γράφετε με Ελληνικούς χαρακτήρες
- Σχόλια γραμμένα στα Greeklish δεν θα δημοσιεύονται
- Μη προσβάλλετε τη Σελίδα με άσχετα για το περιεχόμενο σχόλια